Bewust van de natuur: activiteiten voor groep 5 en 6


leerkracht.nlLesschetsForumAdresboekColofon


Thema: Bewust van de natuur
  Nederlandse natuurgebieden
In Nederland zijn gelukkig nog allerlei natuurgebieden te vinden. Grote en kleine, elk met hun specifieke begroeiing en dierenpopulatie. De kinderen proberen zo veel mogelijk natuurgebieden en hun kenmerken in kaart te brengen.
  Een voorjaarskalender
Kinderen houden ervan om in de natuur te zijn. Ze willen graag weten wat er buiten allemaal gebeurt. In het voorjaar is de natuur bij uitstek spannend. Overal ontstaat leven en komen planten en dieren uit hun winterslaap tevoorschijn. Door goed om zich heen te kijken, brengen de kinderen de gebeurtenissen van het voorjaar in kaart en maken er een voorjaarskalender van.
  De natuur in
Vereniging Natuurmonumenten heeft in heel Nederland natuurgebieden in eigendom. De vereniging organiseert allerlei activiteiten die mensen bewustmaken van de natuur die we in Nederland hebben. Op internet kunnen de kinderen kijken waar bij hen in de buurt een natuurgebied is en wat ze daar allemaal kunnen doen.

Nederlandse natuurgebieden

Materiaal
- pen en papier
- bibliotheek of documentatiecentrum
- tekenpapier
- kleurpotloden

Tijd
40 minuten

Doel
De kinderen brengen natuurgebieden van Nederland in kaart.

– Vraag de kinderen welke natuurgebieden in Nederland ze kennen. Laat ze kort reageren. Vraag eventueel gericht naar plaatsen waar ze gaan wandelen, waar ze op vakantie gaan, waar ze wel eens van hebben gehoord.
– Vertel de kinderen dat er in Nederland een heleboel natuurgebieden zijn. Veel van die gebieden zijn niet zo groot, maar hebben wel hun eigen kenmerken. De kinderen gaan natuurgebieden en hun kenmerken in kaart brengen. Maak twaalf groepen. Verdeel de twaalf Nederlandse provincies over deze groepen. Elke groep gaat de natuurgebieden in zijn provincie in kaart brengen. De kinderen doen dit aan de hand van de volgende stappen:
• Maak een tekening van de provincie op A4-formaat (eventueel schematisch).
• Zoek op welke natuurgebieden er in jouw provincie liggen.
• Teken de gebieden in op de kaart. Geef elk gebied een eigen kleur.
• Schrijf van elk gebied op: de naam en de belangrijkste dieren en planten.
• Geef ook aan wat dat gebied zo bijzonder maakt.
• Zoek op of het gebied toegankelijk is voor publiek.
– Bespreek de informatie van de verschillende groepen klassikaal. Verzamel de tekeningen van de provincies en plak die op het bord, zodat er een kaart van Nederland ontstaat.
– Laat elke groep aan het woord over de natuurgebieden uit de betreffende provincie. Hoe heten de gebieden? Welke dieren leven er? Welke bijzondere planten kun je er vinden? Bekijk de kaart van Nederland: hoe liggen de natuurgebieden verspreid? Welke zijn groot en welke klein? Welke gebieden zijn toegankelijk voor publiek en welke niet?
– Laat de kinderen die een van de natuurgebieden hebben bezocht, vertellen over hun ervaringen. Vraag de kinderen ten slotte welk gebied ze graag zouden willen bezoeken.
 

Een voorjaarskalender

Materiaal
- tekenpapier
- kleurpotloden
- naslagmateriaal over planten en dieren, liefst met veel foto's

Tijd
elke dag: 10 minuten
maken van de kalender: 40 minuten

Doel
De kinderen houden gedurende het voorjaar bij wat er allemaal in de natuur gebeurt. Ze maken daar een voorjaarskalender van.

– Vertel de kinderen dat ze samen een voorjaarskalender gaan maken. Leg uit wat u met een voorjaarskalender bedoelt. Gedurende een afgesproken periode vraagt u de kinderen elke dag wat ze voor nieuws in de natuur hebben gezien. Het gaat er dus om dat de kinderen juist die gebeurtenissen benoemen, die ze daarvoor nog niet hadden gezien. Bijvoorbeeld de eerste lammetjes, de eerste bloesem, de eerste merels die een nest bouwen enzovoort.
– Vraag de kinderen elke dag naar een nieuwe gebeurtenis uit de natuur. Laat ze proberen zo specifiek mogelijk te zijn in hun benoeming van de gebeurtenissen. Laat ze dus benoemen welke plant of boom ze hebben gezien of welke vogel of vlinder. Gebruik eventueel naslagwerken om de informatie te specificeren.
– Houd een overzicht bij van de dagen van de lente met de bijbehorende gebeurtenissen.
– Aan het einde van de periode is er een overzicht van de lente ontstaan in gebeurtenissen die de kinderen zelf hebben gezien.
– Laat de kinderen ieder een dag uit de lente als kalenderblad vormgeven. Ze maken daarvoor een tekening van de gebeurtenis uit het overzicht en zetten de datum erbij.
– Alle tekeningen samen vormen nu een mooi geοllustreerde kalender die in de klas opgehangen kan worden.
– Het is leuk om de kalender ook een volgend jaar nog eens te gebruiken en te kijken of de gebeurtenissen vroeger of later worden gesignaleerd.
 

De natuur in

Materiaal
- computer met internetaansluiting
- pen en papier
- eventueel een internetmap waarin de kinderen de naam van de bezochte website en de belangrijkste gegevens noteren; hierin kunnen ze ook een of meer prints opbergen

Tijd
20 minuten (per groepje van twee of drie kinderen)

Doel
De kinderen bekijken de website van Vereniging Natuurmonumenten en zoeken informatie over een natuurgebied bij hen in de buurt.

– Vraag de kinderen of ze wel eens van de Vereniging Natuurmonumenten hebben gehoord. Weten ze wat deze vereniging beoogt? Zijn er kinderen van wie de ouders lid zijn? Zijn er kinderen die zelf lid zijn van deze vereniging? Laat de kinderen vertellen waarom hun ouders of zijzelf lid zijn.
– Vertel de kinderen dat de Vereniging Natuurmonumenten een heleboel natuurgebieden in Nederland in haar bezit heeft. Op internet is een website met veel informatie over deze natuurgebieden en de activiteiten van de vereniging.
– De kinderen bezoeken de website van Vereniging Natuurmonumenten: http://www.natuurmonumenten.nl. Ze volgen de onderstaande instructie:
• Bekijk de homepage.
• Boven aan de pagina zijn verschillende knoppen die je kunt aanklikken.
• Kijk eerst bij Vereniging.
• Welke informatie vind je daar over het ontstaan van de vereniging?
• Welke visie heeft de vereniging? En welke missie?
• Kijk vervolgens onder de knop Natuurgebieden.
• Hier kun je zelf een natuurgebied kiezen waarover je meer wilt weten.
• Bedenk een gebied, bijvoorbeeld bij jou in de buurt of een gebied in een omgeving waar je vaak komt (bijvoorbeeld op jullie vaste camping of in de buurt van opa en oma).
• Kies de provincie waar het gebied ligt.
• Er verschijnt nu een kaartje van de provincie van je keuze.
• Op het kaartje kun je een gebied aanklikken.
• Lees de algemene informatie over het natuurgebied.
• Kijk ook naar de informatie bij In het kort.
• Weet je wat de symbolen betekenen? Als je de symbolen met de muis aanwijst, kun je de verklaring lezen.
• Zoek nu een specifieke activiteit uit die jou interesseert.
• Daarvoor klik je De natuur in aan.
• Hier krijg je informatie in de vorm van een agenda.
• Kies de periode, het soort activiteit en de provincie. Klik op Zoek.
• Bekijk de lijst van activiteiten. Kies uit wat je interessant lijkt om te gaan doen.
• Waar in Nederland zijn er bezoekerscentra van de Vereniging Natuurmonumenten?
• Klik ten slotte de knop Nieuws aan en lees het laatste nieuws op de website.
– Laat de kinderen de belangrijkste gegevens noteren. Eventueel maken ze een of meer prints en bergen die op in hun internetmap.
– Bespreek de website met de kinderen aan de hand van de instructie. Hebben ze alle informatie kunnen vinden? Vonden ze de informatie duidelijk? Vinden ze het nuttig om op deze manier informatie te kunnen opzoeken over natuurgebieden en buitenactiviteiten? Zouden ze een wandeling in een natuurgebied van Natuurmonumenten willen maken? Zouden ze wel eens een bezoekerscentrum willen bezoeken? Zouden ze aan een activiteit willen deelnemen? Hebben ze nog vragen die ze aan de Vereniging Natuurmonumenten willen stellen? Laat de kinderen hun vragen via e-mail stellen.

Suggesties
- Bekijk op de website van Vereniging Natuurmonumenten of er activiteiten zijn die in de nabije omgeving van de school plaatsvinden. Gebruik deze informatie voor het plannen van een buitenactiviteit met de klas.
- Geef de kinderen een print mee naar huis waarop de gegevens staan over de activiteit van hun keuze. Wellicht kunnen ze met hun ouders aan de activiteit deelnemen en er later verslag van uitbrengen op school.

 

Auteur: Simone van Bentum-Gerich © Uitgeverij Zwijsen B.V.



Bewust van de natuur: achtergrondinformatie
Bewust van de natuur: activiteiten voor groep 1 en 2
Bewust van de natuur: activiteiten voor groep 3 en 4

Bewust van de natuur: activiteiten voor groep 7 en 8





©Uitgeverij Zwijsen Educatief B.V.