|
|
 |
Thema: Bewust van de natuur
|
Bewust van de natuur
|
|
Met het thema van deze lesbrief wordt bedoeld: je bewust zijn van de natuur om je heen. Kinderen zijn van nature geïnteresseerd in hun omgeving. Ze gaan als peuter en kleuter op ontdekkingsreis: ze maken kennis met de tuin achter hun huis, het bos, het strand, bergen, rivieren en allerlei andere natuurlijke omgevingen. Ze leren op die manier de wereld en hun plaats daarin kennen. De natuur in hun eigen woonomgeving speelt daarin een belangrijke rol. De natuur die ze van huis uit 'meekrijgen', bepaalt voor een deel waar kinderen zich thuis voelen en hoe ze later tegen de natuur aankijken. Ook al is deze interesse bij elk kind van nature aanwezig, toch is het belangrijk om die verwondering te voeden. Bij sommige kinderen gaat dit vanzelf, doordat ze thuis veel met de natuur in aanraking komen. Bij andere kinderen moet dit gestimuleerd worden, omdat de mogelijkheden thuis in mindere mate voorhanden zijn.
Bij het uitvoeren van activiteiten over de natuur gaat het er vooral om de kinderen te stimuleren in hun natuurlijke bewustzijn, ze antwoorden te geven op hun vragen en ze bewust te maken van wat natuur voor de mens betekent. Dit geldt zowel voor mensen in het algemeen als voor elk kind persoonlijk. Vanuit het persoonlijk bewustzijn is de stap naar zorg voor de natuur en natuurbescherming dan een heel logische.
|
| |
 |
Natuur is kwetsbaar
|
|
De natuur is kwetsbaar, zeker in deze tijd. Wij mensen nemen steeds meer ruimte in beslag om huizen te bouwen en wegen aan te leggen. We richten de ruimte om ons heen in zoals het ons goed uitkomt. We verplaatsen rustig een rivier of pompen polders leeg in ons eigen belang. Zeker in Nederland kennen we een lange traditie van het beïnvloeden van onze natuurlijke omgeving. De echte natuurgebieden in ons land zijn dan ook zeer schaars geworden.
Sinds de jaren tachtig van de vorige eeuw is steeds duidelijker geworden dat we zuinig met onze natuur moeten omgaan. Het ministerie van VROM (Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu) houdt zich bezig met regelgeving op dit gebied. Dit ministerie zorgt voor voorlichting aan burgers over allerlei zaken die met de natuur en de bescherming daarvan te maken hebben: van het scheiden van afval, energieverbruik en voorlichting over het klimaat tot verantwoord consumeren. Er zijn ook diverse belangengroeperingen actief die elk een deel van de zorg voor de natuur op zich nemen. De Vereniging Natuurmonumenten, Greenpeace en het Wereld Natuur Fonds zijn bekende voorbeelden. Maar er zijn ook minder bekende groeperingen, zoals organisaties voor watermanagement.
Niet alleen op nationaal niveau wordt aan de bescherming van onze natuur gewerkt, ook op internationaal niveau worden er conferenties gehouden en afspraken gemaakt in het belang van de natuur. Het Kyoto-protocol, waar afspraken werden gemaakt over de normering voor de uitstoot van CO2-gas door fabrieken en wegverkeer, is daar een voorbeeld van. Er zijn tal van bekende mensen die zich persoonlijk inzetten om de natuur en het milieu waarin wij leven te helpen beschermen. Zo heeft prins Willem-Alexander zich gespecialiseerd in het mondiale watermanagement.
|
| |
|
Bewust omgaan met de natuur
|
|
Je bewust zijn van de natuur heeft als gevolg dat je leert de natuur om je heen te waarderen. Vanuit dat gevoel ontstaat het besef dat we goed voor de natuur moeten zorgen. Veel kinderen vinden dat vanzelfsprekend. Zij voelen een natuurlijke beschermingsdrang voor alle levende wezens en zijn bijvoorbeeld begaan met het lot van dieren die in het wild leven en worden bedreigd. De jeugdprogramma's van Greenpeace en het Wereld Natuur Fonds spelen op die gevoelens in. Deze organisaties hebben speciale programma's voor kinderen, bijvoorbeeld op televisie of internet.
De activiteiten in deze lesbrief zijn gericht op de bewustwording van het gedrag van kinderen ten aanzien van de natuur. Ze zetten de kinderen aan tot nadenken over de natuur om hen heen en de rol die de mens daarin speelt.
|
| |
|
Informatieve boeken
|
|
|
De volgende informatieve boeken hebben te maken met het thema 'Bewust van de natuur'. U kunt er gedeelten uit voorlezen binnen dit thema. U kunt de titels ook meegeven aan kinderen die zelf een boek willen lezen over dit onderwerp. Vanaf groep 1
Erik Jongejan, Milieu voor jong naar oud, uitgeverij Zwijsen, Tilburg 1991, ISBN 9027604762. Vanaf groep 3 en 4
Gaud Morel, Bomen, elk seizoen anders. De wereld op zak, uitgeverij Zwijsen, Tilburg 1991, ISBN 9027608563.
Richard Mabey, Het verhaal van de eik., uitgeverij Ploegsma, Amsterdam 1983, ISBN 9021607158. (Uitgegeven in samenwerking met het Instituut voor Natuurbeschermingseducatie en de Vereniging ter Bevordering van het Milieubesef.)
René Mettler, De natuur het hele jaar door., uitgeverij De Lantaarn, Amsterdam 1998, ISBN 9054260106. Vanaf groep 6
Chris van Deursen, Natuur in eigen hand, een kijk- en doegids om thuis en buiten te gebruiken, uitgeverij Cyclone, Thorn 2000, ISBN 9058780015. (Uitgegeven met medewerking van PWN Waterleidingbedrijf Noord-Holland.)
Una Jacobs, De zonneklok: met planten en dieren door het zonnejaar, uitgeverij De Vries-Brouwers, Antwerpen 1984, ISBN 9061743028.
Una Jacobs, De aardklok: met planten en dieren het aardjaar rond, uitgeverij De Vries-Brouwers, Antwerpen Amsterdam 1985, ISBN 906174461x.
|
| |
|
Voorleesboeken
|
|
|
De volgende boeken hebben te maken met het thema 'Bewust van de natuur'. U kunt ze als voorleesboek gebruiken binnen dit thema. U kunt de titels ook meegeven aan kinderen die zelf een boek willen lezen over dit onderwerp. Vanaf groep 1
Helen Peacock, Het eikenboompje, Uitgeverij De Vries-Brouwers, Rotterdam 2001, ISBN 9053413960.
Friedrich Recknagel, Sara's wilgenboom: een verhalenboek over feesten en seizoenen, Uitgeverij De Vier Windstreken, Voorschoten 2001, ISBN 9055795445. Vanaf groep 3
Kees Jan Bender, Fleur's fauna, Uitgeverij Holland, Haarlem 1998, ISBN 9025107893. Vanaf groep 5 en 6
Marc de Bel, President Pig en de drie Wolfjes, Davidsfonds/Infodok, Leuven 1998, ISBN 9065658572.
Marianne Witvliet, Ademloos. uitgeverij Den Hertog, Houten 2000, ISBN 9033114623.
Roger Norman, Boomtijd, uitgeverij Ploegsma, Amsterdam 1998, ISBN 9021616610.
Patricia de Landtsheer, Gekke Mon, uitgeverij De Eenhoorn, Wielsbeke 1998, ISBN 9073913896.
Leo Bersee, Greenpeace naar Moruroa, Nederlandse editie, uitgeverij De Fontein, Baarn 1999, ISBN 9026114478.
|
| |
|
|
Auteur: Simone van Bentum-Gerich © Uitgeverij Zwijsen B.V.
|
| |
|
|
|
|
| |
|
